{"id":609,"date":"2026-01-28T13:20:51","date_gmt":"2026-01-28T13:20:51","guid":{"rendered":"https:\/\/triaspoliticastv.nl\/?p=609"},"modified":"2026-10-08T15:47:30","modified_gmt":"2026-10-08T15:47:30","slug":"het-is-overduidelijk-nederland-is-officieel-onbestuurbaar-geworden","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/triaspoliticastv.nl\/?p=609","title":{"rendered":"Het is overduidelijk; Nederland is\u00a0officieel onbestuurbaar geworden."},"content":{"rendered":"\n
\"Livia\"<\/figure>\n\n\n\n

Livia Guldie | Columnist & eindredacteur <\/strong><\/p>\n\n\n\n

De kogel is door de kerk: Nederland krijgt een minderheidskabinet. Voorafgaand aan de formatie werd uitvoerig gediscussieerd over de vraag in hoeverre het nieuwe kabinet de verkiezingsuitslag daadwerkelijk zou weerspiegelen. Maar die discussie is nu voorbij. Moest GroenLinks-PvdA\u00a0er niet toch bij,\u00a0omdat zij\u00a0de\u00a0vierde partij\u00a0zijn geworden? Of juist JA21,\u00a0omdat\u00a0rechtse partijen\u00a0dit jaar\u00a0opnieuw zijn\u00a0gegroeid\u00a0in zetelaantal? Het is\u00a0ingewikkeld. Op\u00a0de\u00a0een of andere manier lijkt dit\u00a0oprecht\u00a0de\u00a0enige\u00a0haalbare optie\u00a0te\u00a0zijn.<\/p>\n\n\n\n

Er is namelijk een groot probleem wat Nederland onbestuurbaar maakt, dat opnieuw wordt bewezen door de recente afsplitsing binnen de PVV: we hebben simpelweg veel te veel partijen. <\/p>\n\n\n\n

Voorstanders stellen dat deze verscheidenheid ervoor zorgt dat iedere kiezer zich vertegenwoordigd kan voelen: van ecologist en sociaal-liberaal tot progressieve christen en boer. Toch valt daar serieus aan te twijfelen. Zo ken ik veel mensen die zich bij geen enkele politieke partij werkelijk thuis voelen.<\/p>\n\n\n\n

Bovendien\u00a0bestaan\u00a0die verschillende\u00a0stromingen binnen ideologie\u00ebn ook\u00a0in landen die niet\u00a0zo\u00a0extreem veel partijen\u00a0hebben.<\/p>\n\n\n\n

Neem\u00a0de Democratische\u00a0Partij in\u00a0de\u00a0Verenigde Staten; je hebt een Bernie Sanders, maar ook een Gavin Newsom. Ok\u00e9, de VS is misschien\u00a0niet\u00a0het beste voorbeeld van een perfecte democratie. Maar kijk ook naar het VK: binnen de liberalen, conservatieven\u00a0en labour bestaan allerlei\u00a0stromingen.<\/p>\n\n\n\n

Binnen die partijen discussi\u00ebren die groepen met elkaar en komen ze gezamenlijk tot een constructief standpunt of verkiezingsprogramma. Nog eens een voorbeeld waar dat gebeurt: de EU. <\/p>\n\n\n\n

Voor\u00a0de kiezer\u00a0is\u00a0het\u00a0op\u00a0deze manier ook duidelijk wat\u00a0voorbeleid\u00a0er \u2018ongeveer\u2019\u00a0uit zal komen. Want\u00a0eerlijk\u00a0is\u00a0eerlijk: geen\u00a0enkele partij\u00a0kan beloven dat het verkiezingsprogramma \u00e9\u00e9n-op-\u00e9\u00e9n zal worden uitgevoerd.\u00a0Maar dat een\u00a0liberale\u00a0partij liberale\u00a0keuzes zal maken, is w\u00e9l een veilige aanname.<\/p>\n\n\n\n

Bij ons splitsen meningsverschillen zich af tot nieuwe partijen, in Engeland worden ze uitgevochten binnen bestaande partijen. Dat levert minder \u2018perfecte vertegenwoordiging\u2019 op, maar w\u00e9l meer bestuurbaarheid en tempo.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Labour<\/em><\/strong>: van socialistisch, sociaaledemocratisch tot centrum en licht conservatief (Starmer, Blair-vleugel).<\/p>\n\n\n\n

Conservatives<\/strong><\/em>: one-nation Tories,Thatcherites, libertari\u00ebrs, nationalisten, ook een harde Brexit-vleugel.<\/p>\n\n\n\n

LibDems<\/strong><\/em>: sociaal-liberaal, klassiek-liberaal, progressief, pro-EU.<\/p>\n\n\n\n

Als politieke junkie zijn al die partijen eerlijk gezegd best interessant – zeker nu, met de nieuwe groep Markuszower, is het spannend welke koers de partij gaat varen. Maar in principe is die versnippering superslecht voor het landsbelang. <\/p>\n\n\n\n

De\u00a0interesse van veel\u00a0mensen in de\u00a0politiek\u00a0neemt\u00a0af,\u00a0simpelweg omdat\u00a0niet iedereen de\u00a0tijd\u00a0of de zin heeft\u00a0om\u00a0zich te verdiepen in\u00a0de\u00a0standpunten van\u00a0alle partijen.Wat ook wel logisch is: veel partijen overlappen\u00a0sterk in hun\u00a0standpunten, terwijl andere juist vooral\u00a0one-issuepartijenzijn\u00a0of zeggen uitsluitend voor \u00e9\u00e9n\u00a0specifieke groep op\u00a0te\u00a0komen.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

Kortom; het wordt ongelofelijk onoverzichtelijk en heel vaag.<\/p>\n\n\n\n

Veel verschillende partijen die elke groep vertegenwoordigen, klinken\u00a0mooi,\u00a0maar\u00a0werkt\u00a0dat op dit moment eigenlijk wel? Naast\u00a0dat het voor\u00a0de oppositie negatieve effecten heeft; debatten voeren is\u00a0zo ongeveer onmogelijk\u00a0– wordt ook het omgaan met de verkiezingsuitslag\u00a0lastig wanneer\u00a0geen\u00a0enkele partij \u00e9cht groot\u00a0wordt.<\/p>\n\n\n\n

Als niemand dominant is, kunnen er nauwelijks knopen worden doorgehakt. Niemand kan zeggen: ok\u00e9, ik ben de grootste partij, dus we gaan deze kant op.<\/p>\n\n\n\n

Kijk bijvoorbeeld\u00a0naar\u00a0Jetten: idealiter\u00a0had hij\u00a0Klaver\u00a0aan zijn zijde\u00a0gehad, maar met 26\u00a0zetels – zelfs\u00a0gelijk met de\u00a0PVV\u00a0(toen nog)\u00a0–\u00a0heeft hij\u00a0simpelweg\u00a0niet het\u00a0gezag\u00a0om\u00a0voor\u00a0iedereen de\u00a0koers\u00a0te\u00a0bepalen.\u00a0Dat geldt trouwens\u00a0net\u00a0zo goed\u00a0voor de VVD en het CDA. Zij\u00a0lijken\u00a0nu misschien de grootste partijen, maar historisch gezien hebben beide partijen zelden zo weinig zetels gehad. Daardoor\u00a0oogt\u00a0dit minderheidskabinet ongemakkelijk.<\/p>\n\n\n\n

Naast Engeland zijn er in Scandinavi\u00eb voorbeelden van parlementen die realistisch en effectief functioneren, zelfs met een minderheidscoalitie, maar wel met een stuk minder partijen. <\/p>\n\n\n\n

Volgens kenners is vooral de blokvorming daar doorslaggevend, waarbij ook oppositiepartijen onderdeel kunnen zijn van een blok. Dat is een vast onderdeel van de Deense politieke cultuur en zorgt in de praktijk voor stabiele verhoudingen.<\/p>\n\n\n\n

In Zweden bestonden traditioneel twee duidelijke blokken: links en rechts. Linkse partijen stemden vrijwel altijd met links mee, en rechtse partijen met rechts. Dat zorgde voor stabiele verhoudingen. Zelfs bij een minderheidskabinet was erdaardoor meestal voldoende steun. Op papier was er geen meerderheid, maar in de praktijk vaak wel.<\/p>\n\n\n\n

Nederland kent zulke vaste blokken dan weer niet. Ook al hebben we heel veel partijen, is het alsnog; iedereen voor zichzelf.<\/p>\n\n\n\n

Een\u00a0oplossing\u00a0ga\u00a0ik\u00a0niet verzinnen, dat\u00a0is niet mijn taak. Maar\u00a0een kiesdrempel; dat klinkt tegenwoordig niet meer zo gek.<\/p>\n\n\n\n

Hoe dan ook is het duidelijk dat ik me stoor aan de bestuurlijke versnippering van ons land, terwijl ik de huidige politieke situatie tegelijkertijd razend interessant vind. Juist een minderheidskabinet dwingt partijen om voortdurend op zoek te gaan naar steun buiten de coalitie. Misschien is dat precies wat deze versnipperde politiek nodig heeft, maar ik moet er niet aan denken dat dit de nieuwe standaard wordt.<\/p>\n\n\n\n

Ook interessant: Luister onze politieke podcast! <\/strong><\/p>\n\n\n\n

\n